ZZP in 2026 en 2027: wat geldt er en wat verandert er?

• Sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst weer volledig. Bij schijnzelfstandigheid kan hij direct een correctieverplichting of naheffing loonheffingen opleggen, zonder eerst een waarschuwing. Definitief
• Sinds 1 januari 2026 zijn vergrijpboetes mogelijk; verzuimboetes legt de Belastingdienst in 2026 nog niet op. Naheffen gaat niet verder terug dan 1 januari 2025, behalve bij kwaadwillendheid. Definitief
• Per 1 januari 2027 vervalt volgens het kabinet ook de rest van de zachte landing, zodat verzuimboetes weer mogelijk worden. Voorgesteld
• Goedgekeurde modelovereenkomsten mag je tot en met 31 december 2029 gebruiken, maar ze geven alleen zekerheid als je er echt naar werkt. Definitief
• Wordt achteraf loondienst vastgesteld, dan kan dat betekenen dat de inkomsten uit die opdracht niet als winst uit onderneming gelden, en dus niet meetellen voor de zelfstandigenaftrek en de mkb-winstvrijstelling. Je eigen inkomstenbelasting wordt daarbij apart beoordeeld en niet automatisch gecorrigeerd.

Wat moet je nu doen? Leg je opdracht langs de negen gezichtspunten van de Hoge Raad en kijk wat je in de praktijk kunt verbeteren. Bespreek het met je opdrachtgever voordat je een verlenging tekent.

• Werk je voor een zakelijke opdrachtgever tegen een uurtarief van ten hoogste de wettelijke grens, dan kun jij je vanaf 31 december 2026 beroepen op het vermoeden dat je een arbeidsovereenkomst hebt (Staatsblad 2026, 158 en 207). Definitief
• In de wet staat € 36 (prijspeil 2025). Geïndexeerd rekenen het kabinet en Ondernemersplein met € 38. Het bedrag voor de eerste toepassing volgt bij ministeriële regeling; daarna wordt het geïndexeerd zoals het minimumloon, per 1 januari en per 1 juli. Onzeker
• Het uurtarief is exclusief btw en exclusief kosten die direct aan de opdracht toe te rekenen zijn, gedeeld door alle uren die je aan de opdracht besteedt, ook voorbereiding. Definitief
• Beroep jij je erop, dan moet je opdrachtgever bewijzen dat er geen arbeidsovereenkomst is. Alleen de werkende (of iemand namens hem) kan het vermoeden inroepen. Het is een regel uit het arbeidsrecht: het werkt niet automatisch door naar de Belastingdienst of UWV, is weerlegbaar en geldt niet als je voor een particulier werkt. Definitief

Wat moet je nu doen? Reken uit wat je werkelijke uurtarief per opdracht is. Zit je rond of onder de grens, verhoog dan je tarief of bespreek met je opdrachtgever hoe jullie verder gaan.

• Opvolger van het geschrapte verduidelijkingsdeel van de Wet VBAR. Internetconsultatie van 1 tot en met 29 oktober 2026, beoogde ingangsdatum 1 januari 2028. Voorgesteld
• Zelfstandigentoets: KVK-inschrijving, btw-nummer, een zakelijke rekening en zelf factureren met een betalingstermijn; minstens 3 opdrachtgevers in het lopende en het vorige jaar samen; en een nog niet ingevuld bedrag aan voorzieningen, zoals een AOV, pensioen en een aansprakelijkheidsverzekering. Voorgesteld
• Werkrelatietoets: beide partijen willen buiten loondienst werken, jij bepaalt hoe het werk gebeurt en, tenzij het werk eraan gebonden is, wanneer en waar, en je werkt voor eigen rekening en risico. Voorgesteld
• Voldoe je aan beide toetsen, dan is er volgens het voorstel in ieder geval geen gezag. Anders blijft het bestaande toetsingskader gelden. Voorgesteld

Wat moet je nu doen? Nog niets verplicht. Wel verstandig: regel de basisvoorwaarden en werk aan een derde opdrachtgever. Dat helpt nu al bij de beoordeling van je opdrachten.

• Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting als je zelfstandig aan het economisch verkeer deelneemt en winst kunt verwachten. De Belastingdienst kijkt onder meer naar je winst, zelfstandigheid, kapitaal, tijd, het aantal opdrachtgevers en ondernemersrisico. Definitief
• Voor de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek moet je minstens 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming besteden, en meer dan aan ander werk. Was je in een van de vijf jaren daarvoor geen ondernemer, dan geldt alleen de 1.225 uur. Definitief
• Alle uren voor je onderneming tellen mee, ook administratie, offertes en acquisitie. Begin of stop je halverwege het jaar, dan geldt toch 1.225 uur. Definitief
• De mkb-winstvrijstelling krijg je als ondernemer ook zonder urencriterium. Definitief

Wat moet je nu doen? Houd vanaf dag één een urenregistratie bij en bewaar je agenda, offertes en facturen als onderbouwing.

• Zet de btw die je ontvangt meteen apart: die is niet van jou en draag je af bij je btw-aangifte. Definitief
• Reserveer daarnaast een deel van je winst voor inkomstenbelasting en de bijdrage Zvw (2026: 4,85% tot € 79.409). Volgens onze berekening ongeveer 10% bij € 35.000 winst, 29% bij € 75.000 en 39% bij € 125.000. Definitief
• Vraag een voorlopige aanslag aan en pas hem aan zodra je winst afwijkt. Doe je je aangifte vóór 1 mei, dan voorkom je belastingrente (in 2026 5% voor de inkomstenbelasting). Definitief
• In 2027 betaal je bij dezelfde winst meestal iets meer: hogere tarieven en een lagere zelfstandigenaftrek, deels gecompenseerd door hogere heffingskortingen en een toptarief dat volgens het voorstel van 29 september 2026 pas bij € 80.578 begint. De Zvw-bijdrage van 5,02% in 2027 is een raming. Voorgesteld

Wat moet je nu doen? Zet bij elke betaling die binnenkomt meteen de btw en een vast deel voor de inkomstenbelasting opzij op een aparte rekening. Laat de rekentool het percentage voor jouw winst uitrekenen in plaats van een vuistregel.

• Vennootschapsbelasting in 2026 en 2027: 19% tot € 200.000 winst en 25,8% daarboven. Definitief
• Box 2 (dividend): 24,5% tot € 68.843 per persoon in 2026 en 31% daarboven. Definitief
• Voor 2027 is voorgesteld: de grens naar € 69.703 (fiscale sleuteltabel 2027) en het hoge tarief van 31% naar 29,2%, in 2027 tot en met 2030 (kabinetsvoorstel van 29 september 2026). Vanaf 2031 weer 31%. Voorgesteld
• Als dga betaal je jezelf een gebruikelijk loon van minstens € 58.000 (2026), of het lagere loon uit de meest vergelijkbare dienstbetrekking als je dat aannemelijk maakt. Het bedrag voor 2027 volgt in december. Definitief
• Een bv kost meer: notaris, KVK-inschrijving (€ 85,15), een jaarrekening die je deponeert en een duurdere administratie. Je verliest de zelfstandigenaftrek en de mkb-winstvrijstelling. Definitief
• Waarom er een omslagpunt is: winst die in de bv blijft, wordt belast met 19% vennootschapsbelasting. Keer je hem uit, dan komt box 2 erbij: samen 38,8% onder de box 2-grens en 44,1% daarboven (2027 voorgesteld: 42,7%). In de eenmanszaak betaal je boven € 78.426 het toptarief van 49,50% (2027 voorgesteld: boven € 80.578). Daar staan bij de bv het gebruikelijk loon en de extra kosten tegenover. Definitief
• Het omslagpunt volgens onze rekentool (salaris € 58.000, € 2.000 extra bv-kosten per jaar): als je alles uitkeert, is de bv in 2026 voordeliger vanaf € 90.049 winst (2027: € 90.070). Laat je de winst in de bv staan en tel je dat bedrag volledig mee, dan lijkt het al vanaf € 77.189 te lonen, maar daarop rust nog box 2: keer je het later uit, dan geldt weer het eerste omslagpunt. Adviseurs die met hogere kosten of een hoger loon rekenen, komen uit op € 110.000 tot € 150.000. Onzeker

Wat moet je nu doen? Start meestal als eenmanszaak. Reken de bv door zodra je winst structureel boven ongeveer € 90.000 komt, en neem je pensioen, AOV en partner mee in de afweging.

• Btw-tarieven 21% en 9%. Die veranderen in 2027 niet. Sinds 2026 valt logies onder 21%. Definitief
• KOR: bij een omzet van hoogstens € 20.000 per jaar (dit en vorig jaar) reken je geen btw en doe je geen aangifte, maar je kunt ook geen btw terugvragen. Ga je in de loop van het jaar over de grens, dan stopt de KOR direct. Definitief
• Omzet tot € 2.200 per jaar en niet KVK-plichtig: dan hoef je je niet als btw-ondernemer aan te melden. Met de EU-KOR ben je ook in andere EU-landen vrijgesteld bij een EU-omzet tot € 100.000. Definitief
• Factureer uiterlijk op de 15e van de maand na de levering, met onder meer je btw-id, KVK-nummer, een uniek factuurnummer en het btw-bedrag. Bewaar je administratie 7 jaar. Definitief

Wat moet je nu doen? Werk je vooral voor particulieren en blijft je omzet onder € 20.000, reken dan uit of de KOR voordeel geeft. Werk je voor bedrijven of investeer je veel, dan is hij vaak nadelig.

• Een AOV is nu niet verplicht. De premie voor een AOV met periodieke uitkering is aftrekbaar als uitgave voor inkomensvoorzieningen, niet als bedrijfskosten; de uitkering is belast. Definitief
• De Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ) ligt bij de Tweede Kamer. Plan: een verplichte verzekering voor IB-ondernemers met een premie van ongeveer 5,4% van de winst, maximaal ongeveer € 171 bruto per maand. In behandeling
• Uitkering 70% van de grondslag, met als maximum ongeveer het minimumloon, na een wachttijd van 104 weken. Met een private AOV die aan de eisen voldoet, kun je je laten uitzonderen. Dga's vallen er niet onder. In behandeling
• De ingangsdatum is nog niet vastgesteld: op zijn vroegst 2030. Onzeker

Wat moet je nu doen? Wacht niet op de BAZ. Zorg voor een AOV of een buffer, want de BAZ keert pas na twee jaar uit en dekt maximaal ongeveer het minimumloon.

• Als zzp'er bouw je geen werkgeverspensioen op. Lijfrentepremie is aftrekbaar binnen je jaarruimte: 30% van je premiegrondslag min de AOW-franchise van € 19.172, met een maximaal inkomen van € 137.800 (2026). De premiegrondslag is je inkomen van vorig jaar, inclusief winst vóór ondernemersaftrek. Definitief
• Niet gebruikte ruimte uit de laatste 10 jaar haal je in met de reserveringsruimte, in 2026 maximaal € 42.753. Definitief
• De fiscale oudedagsreserve (FOR) bestaat sinds 2023 niet meer. Een bestaande FOR blijft staan. Definitief
• Het maximale inkomen voor de jaarruimte blijft volgens het Belastingplan tot en met 2032 op € 137.800 staan. Voorgesteld

Wat moet je nu doen? Reken elk jaar vóór 31 december je jaarruimte uit en stort eventueel nog in een lijfrente. Dat verlaagt je belasting in je hoogste schijf.

• EU (ViDA): vanaf 1 juli 2030 digitale rapportage per transactie met gestructureerde e-facturen volgens de Europese norm, bij zakelijke leveringen tussen EU-landen. Definitief
• Nederland: het kabinet wil binnenlandse e-facturatie tussen bedrijven verplichten vanaf 1 juli 2030, met digitale rapportage aan de Belastingdienst vanaf 1 juli 2031 (contourenbrief, september 2026). Er is nog geen wetsvoorstel. Voorgesteld
• Een pdf-factuur telt dan niet meer als e-factuur: het gaat om gestructureerde gegevens die een boekhoudpakket automatisch kan verwerken. Voorgesteld

Wat moet je nu doen? Nog geen actie nodig. Kies je nu een boekhoudpakket, let dan op ondersteuning van e-facturen volgens de Europese norm.